Tập sau mổ đứt gân Achilles (gân gót)

Gân Achilles là gân lớn nhất trong cơ thể, dù điều trị bảo tồn hay phẫu thuật nối gân thì tập luyện rất quan trọng để thúc đẩy quá trình liền, bảo tồn chức năng khớp cổ chân và đặc biệt là không ''bị đứt lại"

Các nguy cơ sau mổ nối gân, ghép gân:

  • Đứt lại (3-6%): thường do tập sai, đi tì lực quá sớm sau phẫu thuật
  • Nhiễm trùng vết mổ <1%, nếu xảy ra thường ngày thứ 5-7 sau mổ với biểu hiện vết mổ đau, đỏ, chảy dịch đục...
  • Huyết khối tĩnh mạch chi dưới <1%, thường xảy ra ngày thứ 3 đến 2 tuần sau mổ, biểu hiện chân mổ sưng, nặng
  • Huyết khối động mạch phổi < 0.2%, biểu hiện đau ngực khó thở và có thể dẫn tới tử vong
  • Rối loạn cảm giác da xung quanh vết mổ: do tổn thương nhánh thần kinh cảm giác trong mổ, thường hồi phục từ từ, mức độ hồi phục tùy thuộc vào từng bệnh nhân
  • Nguy cơ chậm liền vết thương: do da căng, giảm tưới máu, nhiễm trùng...

Bạn cần dụng cụ gì

  1. Giày cổ bàn chân chuyên biệt cho gân gót, có độn đế (quan trọng nhất, khó mua nhất ở việt nam). https://www.amazon.com/dp/B012P81KE4/ref=emc_b_5_t
  2. Nạng nách 
  3. Các dây cau su để tập kháng trở (giai đoạn muộn)
GIAI ĐOẠN 1: 2 TUẦN ĐẦU SAU MỔ

Mục tiêu

  • Kiểm soát sưng và viêm vết mổ
  • Thích nghi dần sinh hoạt hàng ngày với chân phẫu thuật

Chú ý

  • Nẹp: Đeo nẹp liên tục ở thư thế trùng gân Achilles
  • Chưa được đì tì lực (cần đi nạng)
  • Nâng cao chân: vào thời điểm tối đi ngủ

Bài tập

  • Bài tập tuần hoàn: cử động các ngón chân
  • Bài tập lấy lại tầm vận động khớp lân cận: khớp gối

Khớp háng

  • Bài tập sức mạnh: Tập sức mạnh cơ tứ đầu đùi, cơ gốc đùi, cơ phía ngoài đùi (nhị đầu)
Tập như thế nào: mỗi ngày 2-3 lần, mỗi lần 15-30 phút, để sang giai đoạn tiếp thì phải được phép của phẫu thuật viên

 

GIAI ĐOẠN 2: TUẦN THỨ 2-6 SAU MỔ

Mục tiêu

  • Giảm sưng hoàn toàn, tiếp tục duy trì chức năng khớp háng và gối
  • Tập đi nạng tì lực dần khi đeo giày nâng gót (CAM boot): Tuần thứ 2-4 độn gót cao 4-6cm, tuần thứ 4-6 độn gót 2-4cm
  • Gấp dần bàn chân về phía mu tới khi bàn chân vuông góc với cẳng chân

Chú ý

  • Đi nạng: ban đầu chỉ tì khoảng 25-50% lực lên chân mổ, khi đi không duỗi gối quá mức (dẫn tới gấp cổ chân làm căng gân gót) -> nên để bác sĩ hướng dẫn

  • Nâng cao chân khi ngủ để giảm sưng nề

Bài tập

  • Bài tập các động tác gấp, duỗi, nghiêng khớp cổ chân

  • Bài tập sức mạnh: giống như giai đoạn trước, tập thêm bài tập kháng trở như hình

  • Bài tập khác: Bài tập sức mạnh cơ trung tâm (Core stability) và bài tập giãn cơ

Tập như thế nào: mỗi ngày 2-3 lần, mỗi lần 15-30 phút, để sang giai đoạn tiếp thì phải được phép của phẫu thuật viên
GIAI ĐOẠN 3: TUẦN THỨ 8-16 SAU MỔ

Mục tiêu

  • Đi tì hoàn toàn trọng lực khi đi giày hỗ trợ cổ bàn chân (waker boot), từ từ tiến tới bỏ giày. Sau tuần thứ 8 bỏ nâng gót chân, sau tuần thứ 12 bỏ giày
  • Tập dần bỏ nạng, nhưng nếu thấy đi lại khó khăn thì quay lại dùng nạng
  • Dần dần gấp bàn chân về phía mu chân
  • Tập sức mạnh cơ bụng chân

Bài tập

  • Bài tập sức mạnh của khớp cổ chân

  • Bài tập sức mạnh cơ bụng chân

  • Bài tập cảm nhận thăng bằng (áp dụng người trẻ, nhu cầu chơi thể thao từ tuần thứ 8-12)

GIAI ĐOẠN 4: TỪ 16 TUẦN SAU MỔ (tập để quay lại chơi thể thao -> hướng dẫn riêng)

 

Bài viết mang tính chất tham khảo nên không tự chẩn đoán bệnh. Hãy đến gặp Bác sĩ để khám và tư vấn đầy đủ. Liên hệ Bs Cường 0935565678, Ths Dũng: 0827384726