Khớp gối: đánh giá mất vững sụn chêm khớp gối bằng siêu âm

Làm sao đánh giá mất vững khớp gối chính xác: Đó là siêu âm động

Thông thường để tìm nguyên nhân đau khớp gối, tôi sẽ tiếp cận theo nhóm nguyên nhân. Từ đó các test khám cũng theo từng nhóm bệnh. Viết tắt theo tiếng anh là  "SANS approach". 4 nhóm chính là 

1. Stability? Khớp vững hay không => nghĩa là cần đánh giá dây chằng, sụn chêm, trật khớp

2. Articulation? Diện sụn khớp tốt hay không => Nghĩa là cần đánh giá có viêm sụn, nhuyễn sụn hay thoái hóa gây mất sụn khớp hay không

3. Neuromuscular? Hệ thần kinh cơ => có u thần kinh, rách cơ, co rút cơ, cảm nhận của thần kinh cơ có tốt không?... 

4. Symmetry? Tính đối xứng của 2 chân

      Trong 4 nhóm nguyên nhân chính đau khớp gối thì nhóm mất vững là nhóm khó nhất tôi sẽ tiếp cận đầu tiên. Khớp gối là khớp lớn nhất trong cơ thể, đây là khớp nông, được phân loại là khớp "bản lề", do đó rất nhiều cấu trúc cần làm việc tốt để giữ khớp có thể vận động các động tác thông thường và động tác khó như trong chơi thể thao. Các cấu trúc chính mà cần đánh giá có vững hay không có thể kể đến là dây chằng và sụn chêm. Dây chằng thì dựa vào các test kích thích trên lâm sàng, sau đó dùng cộng hưởng từ để xác định.

Sau đây bài viết này sẽ đề cập đến sụn chêm

Một câu hỏi tương tự thì mất vững sụn chêm đánh giá như thế nào?

Thực sự mà nói đa phần các test là phát hiện sụn chêm có rách không? sau đó là đánh giá trên cộng hưởng từ để tìm đường rách. Nhưng các test phát hiện rách sụn chêm rất khó để bác sĩ lâm sàng cảm nhận  dương tính hay không? Kể cả các bác sĩ kinh nghiệm cũng không tự tin được. Thậm chí trên MRI cũng khó nhận ra đường rách. Nên nhiều khi sẽ chuẩn đoán nhầm, dẫn tới các phương pháp điều trị không thích hợp.

Mức độ chẩn đoán sâu hơn "sụn chêm rách rồi, làm sao biết mất vững?"

Trên lâm sàng thấy dấu hiệu mất duỗi hết khớp gối do mảnh sụn chêm rách làm kẹt khớp. trên MRI thì thấy đường rách dài hoặc mảnh rách đó tạo thành quai xô. Trong nội soi thì có thể kéo sụn chêm rách  kẹt vào khe khớp. Các dấu hiện trên có thể gặp ở bệnh nhân rách sụn chêm lớn điển hình, khi đó không khó các bác sĩ nữa rồi.

Vậy liệu có trường hợp "không rách sụn chêm mà vẫn mất vững không?"

Câu hỏi này khá mới vì trước đây khi chẩn đoán tổn thương sụn chêm thì công thức chung là bước 1: Sụn chêm có rách không? Bước 2: Rách có mất vững phải can thiệp phẫu thuật không? Rõ ràng là chỉ quan tâm rách sụn chêm "trôi vào khớp" mà chưa để ý đến ''sụn chêm trôi là ra ngoài khe khớp", một hiện tượng mà giống như thoát vị đĩa đệm. 

Làm sao đánh giá mất vững sụn chêm?

Ngoài các test thông thường ra, tôi dùng siêu âm đánh giá sụn chêm ở tư thế gối vẹo trong hoặc vẹo ngoài để xem sụn chêm có mất vững khi bị tác động lực không? Việc đánh giá mất vững sụn chêm ra ngoài này hữu ích vì đa phần không thể đánh giá bằng các test lâm sàng thông thường cũng như không thấy trên cộng hưởng từ hoặc khó thấy trên nội soi khớp gối (một phương tiện chẩn đoán xâm lấn).

Dưới đây là hình ảnh siêu âm sụn chêm khớp gối bình thường

Sụn chêm mât vững bị "trôi ra khỏi khe khớp"

Hình ảnh minh họa sụn chêm mất vững (cấu trúc được tô màu xanh)

 

Nếu bạn bị đau khớp gối, nghi ngờ rách hoặc mất vững sụn chêm hay tới gặp chúng tôi để được khám và tư vấn.

 

Bài viết mang tính chất tham khảo nên không tự chẩn đoán bệnh. Hãy đến gặp Bác sĩ để khám và tư vấn đầy đủ. Liên hệ Bs Cường 0935565678, Ths Dũng: 0827384726